Bnkqwgc

Σλοβένικα
Slovenščina και Slovenski jezik
Ταξινόμηση	Ινδοευρωπαϊκές Σλαβικές Νοτιοσλαβικές Δυτικές Νοτιοσλαβικές
Σύστημα γραφής	λατινική γραφή
Κατάσταση
Επίσημη γλώσσα	Σλοβενία Ευρωπαϊκή Ένωση
Αναγνωρισμένη μειονοτική γλώσσα	Αυστρία  Ουγγαρία Ιταλία
Ρυθμιστής	Σλοβενική Ακαδημία Επιστημών και Τεχνών
ISO 639-1	sl
ISO 639-2	slv
ISO 639-3	slv
SIL	-SLV

Η Σλοβενική γλώσσα ή Σλοβενικά (σλοβενικά: slovenski jezik ή slovenščina) είναι μία από τις Σλαβικές γλώσσες. Ομιλείται από περίπου δύο εκατομμύρια ομιλητές παγκοσμίως, οι περισσότεροι εκ των οποίων ζουν στην Σλοβενία. Είναι μία από τις λίγες γλώσσες που έχουν διατηρήσει τον δυϊκό γραμματικό αριθμό από την Πρωτοϊνδοευρωπαϊκή. Η γραμματική της είναι εξαιρετικά δύσκολη και ο μεγάλος αριθμός διαλεκτικών ονομάτων συγκρινόμενος με τον αριθμό των ομιλητών δεικνύει τη μεγάλη ποικιλία στη γλώσσα.

Ιστορία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Τα παλαιότερα γνωστά παραδείγματα μιας γραπτής Σλοβενικής διαλέκτου είναι από τα χειρόγραφα Freising, γνωστά στα Σλοβενικά ως Brižinski spomeniki, τα οποία χρονολογούνται μεταξύ του 972 και του 1093, αν και το πιθανότερο είναι πως τα χειρόγραφα αυτά υπάρχουν πριν το 1000. Αυτά τα θρησκευτικά κείμενα είναι η παλαιότερη γνωστή εμφάνιση μιας Σλαβικής γλώσσας γραμμένης με Λατινική γραφή. Επιπλέον, σήμερα θεωρούνται από τα παλαιότερα υπάρχοντα χειρόγραφα σε οποιαδήποτε Σλαβική γλώσσα.

Τα λογοτεχνικά Σλοβενικά αναδύθηκαν τον 16ο αιώνα χάρη στους μεταρρυθμιστικούς ακτιβιστές Primoz Trubar, Adam Bohoric και Jurij Dalmatin. Κατά τη διάρκεια της περιόδου όταν η σημερινή Σλοβενία ήταν μέρος την Αυστρο-Ουγγρικής Αυτοκρατορίας, τα Γερμανικά ήταν η γλώσσα της ελίτ και τα Σλοβενικά ήταν η γλώσσα των κοινών ανθρώπων. Αυτή την εποχή τα Γερμανικά άσκησαν σημαντική επιρροή στα Σλοβενικά, και πολλοί Γερμανισμοί διατηρούνται στη σύγχρονη καθομιλουμένη Σλοβενική. Επίσης πολλοί γνωστοί Σλοβένοι επιστήμονες πριν τη δεκαετία του ’20 έγραφαν σε ξένες γλώσσες, βασικά στα Γερμανικά, εξαιτίας της πολιτικής κατάστασης στην Ευρώπη.

Κατά τη διάρκεια της περιόδου του Ιλλυρισμού και του Πανσλαβισμού , εισήλθαν στη γλώσσα μερικές λέξεις από τα Σερβοκροατικά, οι οποίες χρησιμοποιήθηκαν και από μερικούς καλούς συγγραφείς, όπως για παράδειγμα τον Josip Jurčič, που συνέγραψε το Deseti brat (Ο Δέκατος Αδερφός), το πρώτο μυθιστόρημα στα Σλοβενικά, που εκδόθηκε το 1866. Ωστόσο πολλοί Κροατισμοί που χρησιμοποιήθηκαν από τέτοιους συγγραφείς είναι εντελώς άγνωστοι στους Σλοβένους, ιδιαίτερα στη νεώτερη γενιά.

Τα Σλοβενικά επίσης αποφεύχθησαν για μια περίοδο κατά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο όταν η Σλοβενία ήταν χωρισμένη μεταξύ των Δυνάμεων του Άξονα της φασιστικής Ιταλίας, της ναζιστικής Γερμανίας και της Ουγγαρίας .

Μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο η Σλοβενία έγινε μέρος της Σοσιαλιστικής Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γιουγκοσλαβίας. Τα Σλοβενικά ήταν μία από τις επίσημες γλώσσες αν και στην πράξη προωθήθηκαν τα Σερβοκροατικά. Η Σλοβενία απέκτησε ανεξαρτησία το 1991 και τα Σλοβενικά έγιναν η επίσημη γλώσσα της. Είναι επίσης μία από τις επίσημες γλώσσες της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Ταξινόμηση[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Τα Σλοβενικά είναι η πιο δυτική γλώσσα της Δυτικής υποκατηγορίας του Νοτιου Σλαβικού κλάδου των Σλαβικών Γλωσσών.

Γεωγραφική κατανομή[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η γλώσσα ομιλείται από περίπου 2,2 εκατομμύρια ανθρώπους.

Οι Σλοβένοι ζουν κυρίως στην ανεξάρτητη χώρα τους, τη Σλοβενία, στην Κεντρική Ευρώπη (1.727.360). Επιπροσθέτως, η γλώσσα διαθέτει ομιλητές στην Βενετική Σλοβενία (Beneška Slovenija) και στην Φρίουλι-Βενετία Τζιούλια (Furlanija-Julijska krajina) στην Ιταλία (100.000), στην Αυστριακή Καρινθία στην Αυστρία (50.000), στην Κροατική Ίστρια στην Κροατία (11.800-13.100), σε μερικά νότια μέρη της Ουγγαρίας (6.000) και διάσπαρτα σε διάφορα μέρη της Ευρώπης και του υπόλοιπου κόσμου (ιδιαίτερα Γερμανών, Αμερικανών (συμπεριλαμβανομένων των Σλοβένων του Κάνσας), Καναδών, Αργεντίνων, Αυστραλών και Νοτιοαφρικάνων Σλοβένων) (300.000) .

Διάλεκτοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Τα Σλοβενικά διαθέτουν μεγάλη ποικιλία με πολλές διαλέκτους που σε ορισμένες περιπτώσεις δείχνουν σημάδια αλληλοκατανόησης.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Έκδοση της Βικιπαίδειας στην Σλοβενική γλώσσα

Το Βικιλεξικό έχει σχετικό λήμμα:   σλοβένικα

Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα    Σλοβενική γλώσσα

Γενικά[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

• Γενικά χαρακτηριστικά της Σλοβενικής
• Σύντομα δεδομένα για τη Σλοβενική
• Σλοβενικά για ταξιδιώτες
• Κέντρο για τη Σλοβενική ως Δεύτερη/Ξένη Γλώσσα

Ιστορία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

• Το Λεξικό του Megiser (1744)

Λεξικά[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

• Σλοβενικό-Αγγλικό Λεξικό
• Λεξικό της Σλοβενικής λογοτεχνικής γλώσσας (προσωρινά μόνο στα Σλοβενικά)

π • σ • ε Επίσημες γλώσσες της Ευρωπαϊκής Ένωσης Αγγλικά Βουλγαρικά Γαλλικά Γερμανικά Δανικά Ελληνικά Εσθονικά Ιρλανδικά Ισπανικά Ιταλικά Κροατικά Λετονικά Λιθουανικά Μαλτεζικά Ολλανδικά Ουγγρικά Πολωνικά Πορτογαλικά Ρουμανικά Σλοβακικά Σλοβενικά Σουηδικά Τσεχικά Φινλανδικά